Diagnostyka

Testy laboratoryjne COVID-19

Obecność koronawirusa można rozpoznać z próbek pobranych z błony śluzowej jamy nosowo-gardłowej, lub stwierdzając obecność przeciwciał koronawirusa w organizmie. Podczas wybierania testu, a zwłaszcza przy interpretacji wyniku testu, należy dokładnie rozważyć zalety i ograniczenia poszczególnych metod. W przypadku pacjentów z objawami choroby, podstawowym testem jest test molekularny na koronawirusa wykonany z próbki pobranej z jamy nosowo-gardłowej.

Negatywny wynik testu molekularnego na COVID-19 nie wyklucza jednak możliwości zakażenia koronawirusem. Testy na obecność przeciwciał wykonane z próbki krwi pomagają w diagnostyce, szczególnie w przypadkach przewlekłych problemów z oddychaniem. Pozytywny wynik testu na obecność przeciwciał koronawirusa można dodatkowo potwierdzić przy pomocy badania uzupełniającego, które zwiększy wiarygodność wyników. Odporności na koronawirusa lub czasu jego trwania nie można jednak stwierdzić bezpośrednio z testu na obecność przeciwciał.


Click here to open
Click here to open

Informacje na temat innych markerów można znaleźć tuta: here.

Test na obecność przeciwciał

Co to są przeciwciała?

Kiedy obcy drobnoustrój, taki jak wirus czy bakteria atakuje ciało, rozpoczyna się reakcja obronna. Mikrob jest oznaczany jako antygen. Podczas obrony organizmu białe krwinki zaczynają produkować przeciwciała, które oznaczają obcą substancję, a także w znacznym stopniu aktywują cały system obronny, powodując niszczenie wirusa. Jeśli ten sam wirus próbuje ponownie dostać się do organizmu, jest on już w komórkach pamięci immunologicznej i reakcja obronna jest szybsza. Kiedy w krwiobiegu jest wystarczająca ilość przeciwciał, mówimy wtedy o odporności. W takim przypadku dochodzi do szybkiej reakcji obronnej i wirus nie może ponownie zakazić danej osoby.

Co nam mówi test na przeciwciała?

Okres tworzenia przeciwciał we krwi do poziomu możliwego do wykrycia może trwać kilka tygodni. W przypadku zakażenia koronawirusem zaobserwowano, że przeciwciała zaczynają się tworzyć już po kilku dniach od wystąpienia objawów. Wydaje się jednak, że istnieją znaczne różnice indywidualne. Ponadto, testu na stwierdzenie obecności przeciwciał nie powinno się wykonywać wcześniej niż po upływie 10 dni od wystąpienia objawów. Nawet w przypadku choroby wywołanej przez koronawirus wynik testu na obecność przeciwciał może być negatywny, jeśli test został przeprowadzony zbyt wcześnie, a poziom przeciwciał nie był wystarczająco wysoki. W aktywnej i zakaźnej fazie choroby najlepszym sposobem na wykrycie wirusa jest stwierdzenie obecności antygenu wirusa na podstawie badania molekularnego przeprowadzonego z wymazu z jamy nosowo-gardłowej. Jeśli objawy nie ustępują, wykazanie obecności wirusa z wymazu jamy nosowo-gardłowej może być wątpliwe, ale obecność choroby mogą potwierdzić przeciwciała. Po przebyciu zakażenia drobnoustrojami przeciwciała mogą pozostać w organizmie przez miesiące, a nawet lata, jednak w przypadku choroby koronawirusa informacja ta nie jest dotąd potwierdzona.

Jak i kiedy przeprowadza się test na wykrycie przeciwciał?

Test na przeciwciała zawiera przeciwciała IgM lub IgG przeciwko koronawirusowi COVID-19. W celu przeprowadzenia szybkiego testu w kierunku przeciwciał pobierana jest próbka krwi z palca, a cały test trwa ok. 15 minut. W przypadku badania laboratoryjnego, które potwierdza obecność przeciwciał, używana jest krew żylna, a cały test może zająć kilka godzin lub dni. Przy długotrwałych zakażeniach oraz w przypadku podejrzenia zakażenia układu oddechowego koronawirusem zaleca się przeprowadzenie testu na wykrycie przeciwciał w celu uzupełnienia badania lekarskiego i potwierdzenia diagnozy, pod warunkiem, że od wystąpienia objawów upłynęło co najmniej 10 dni. Pozytywny wynik testu na obecność przeciwciał u pacjenta z niewydolnością oddechową powinien być zawsze potwierdzony badaniem wymazu z jamy nosowo-gardłowej, aby wykluczyć zakażenie koronawirusem na etapie zakaźnym. U bezobjawowego pacjenta pozytywny wynik na obecność przeciwciał otrzymany z próbki odebranej z palca może być potwierdzony testem laboratoryjnym próbki krwi żylnej.

Diagnostyka molekularna

Test molekularny na koronawirusa

Test molekularny na koronawirusa wykrywa kwas nukleinowy, tj. rozpoznaje pewne geny swoiste dla wirusa, które wskazują na obecność wirusa w próbce. Test molekularny jest najczęściej wykonywany na próbce pobranej z jamy nosowo-gardłowej za pomocą elastycznej wymazówki. Wirus jest obecny na błonach śluzowych, szczególnie we wczesnym stadium choroby. Pozytywny wynik testu molekularnego jest bardzo wiarygodnym wskaźnikiem infekcji. Wynik negatywny testu nie wyklucza jednak całkowicie zakażenia koronawirusem, bowiem ilość wirusa w błonie śluzowej różni się u poszczególnych osób, a na wynik wpływa również sposób pobrania próbki i/lub przeprowadzenia badania laboratoryjnego. W takich przypadkach test na obecność przeciwciał może dostarczyć więcej informacji.

Literatura:


Biomedyczne testy laboratoryjne

Białko C-reaktywne (CRP) - marker stanu zapalnego

W przeciwieństwie do łagodnych wirusowych infekcji dróg oddechowych, w których CRP zwykle nie wzrasta, wydaje się, że COVID-19 znacząco podnosi poziom CRP, tj. do około 30-50 mg /L.1-3 Poziom CRP dobrze koreluje z nasileniem objawów u pacjentów z COVID-19, a zatem CRP jest dobrym markerem do oceny stanu pacjenta w połączeniu z innymi wynikami klinicznymi.4-5

Aby uzyskać więcej informacji nt. innych biomedycznych testów laboratoryjnych, wspierających diagnozowanie i leczenie COVID-19, odwiedź następującą stronę: www.ifcc.org.

Literatura:
  1. Chen et al. 2020. Lancet 2020; 395:P507-513.
  2. Mo et al. 2020. doi: 10.1093/cid/ciaa270.
  3. Gao et al. 2020 doi: 10.1002/jmv.25770.
  4. Wang et al. doi: 10.1093/cid/ciaa272.
  5. Deng et al. 2020. doi: 10.1097/CM9.0000000000000824

Dane kontaktowe

Email: info@aidian.pl

Tel.: +48 664 382 811

www.aidian.pl